Kamen mermer i granit

Beton je jedan od osnovnih građevinskih materijala. Iako među najstarijim materijalima, ekspanziju je doživeo tek u prošlom veku, sa modernim pokretom. Danas pokriva preko 50% graditeljskih potreba u svetu, a u Evropi čak preko 70%. Veliki udeo u gradnji betonom imaju specijalne vrste. Koji beton odabrati?

Opeka je kao materijal za popločavanje korišćena još od biblijskih vremena. Danas je koristimo za popločavanje staza u baštama i dvorištima kako u malim seoskim domaćinstvima tako i u prostranim i luksuznim vilama. Opeka se u pojedinim slučajevima čak koristi i za popločavanje trotoara u manjim gradovima. Ona je bezvremen materijal koji je uvek popularan i u trendu. Takođe, opeka za popločavanje je često izuzetno kvalitetna i veoma uspešno odoleva zubu vremena.

Verovatno nijedan materijal ne može dati onaj osećaj domaće topline i ušuškanosti kao što to čini drvo, ali, sa druge strane, verovatno nijedan materijal ne može dati prostoru notu elegancije i luksuza kao što to čini kamen. Kamen se uz drvo smatra najstarijim materijalom u graditeljstvu, ali je, za razliku od drveta daleko trajniji. Koristi se još od paleolita i jedini dokazi o civilizacijama iz tog doba uklesani su u kamenu ili su od njega napravljeni (poput grobnica ili hramova). Sem evidentne trajnosti, ako nam je kriterijum estetski, kamen može zadovoljiti sve prohteve, pa i najzahtevnije. Geološka komleksnost kamena kao prirodnog materijala rezultira neponovljivom strukturom svake pojedine ploče. Boja kamena zavisi od hemijskog sastava stene iz koje se kamen vadi pa je spektar gotovo neograničen. Najraznobojniji su mermeri.

Ležište mermerne breče nalazi se u selu Grab kod Guče od koje je udaljeno oko 8km severoistočno, ili 15km jugozapadno od grada Čačka. Sam naziv breča i kod nas se koristi za ovakvu vrstu prirodnog kamena a preuzet je iz italijanskog jezika („breccio“ = polomljen). Donekle podseća na veštački pravljene teraco-ploče od kojih je znatno lepši i boljih fizičko-mehaničkih osobina, breča je nastala isključivo prirodnim procesima, koji su udesili i njen sklad boja, koji čovek nije u stanju da napravi.

Iako se u modernom vremenu najviše koristi u pločnicima, stari neimari su ga rado ugrađivali u fasade, odnosno vertikalne eksterijere crkava i džamija. On bi se i danas trebao više koristiti za ovu namenu, jer fasade sa njegovim oblogama dobijaju nenametljivu crvenkastu nijansu i rustičan izgled, za razliku od blještavih veštačkih materijala, keramike ili granita iz uvoza.

U Studeničkim mermerima radi se već dugi niz vekova, kao retko gde kod nas. To se može videti u Karlovačkom arhivu, ali I arhivima danas nama susednih zemalja Kotorskom i Dubrovačkom. Prema predanju drevni zanat obrade kamena doneli su ovde neimari sa primorja i preneli ga na domaće Rašane “kraljeve ljude”.

Sa dolaskom proleća sve više vremena se provodi napolju i sve više pažnje se obraća na eksterijer. Pritom, u prvi plan upada popločavanje površina. Veoma popularno rešenje kad je popločavanje u pitanju poslednjih godina je behaton, to jest behaton ploče ili behaton kocke.

Procedura PRANJE I ZAŠTITA PODOVA se odnosi na tačku 7.5.1 standarda ISO 9001:2008, opisuje metod pomoću koga se upravlja procesima koji se odnose na uslužno čišćenje i održavanje, odnosno zaštitu svih vrsta podnih površina.

Tekstura mermera zavisi od forme, veličine i ujednačenosti zrna koje mogu biti jedva vidljive pa do nekoliko milimetara. Za finu obradivost najpogodniji su oni čija je veličine zrna prečnika oko 1mm. Razlikuju se sitnozrni i krupnozrni mermeri sa nejednakom ili ujednačenom veličinom zrna.

Tehnike izrade teraco podova su različite. Uglavnom se priprema smesa agregata i veziva koja se zatim izliva na podlogu. Pomoću metalnih razdelnica majstori mogu da kreiraju različite šare na podu ispunjavajući obrazovane površine teracom različitih boja. Po izlivanju i izravnavanju teraca sledi nega. Kada podloga očvrsne, teraco se specijanim mašinama polira do određenog stepena glatkoće

Danas se prirodni kamen u unutrašnjem i spoljašnjem prostoru najčešće polaže na lepkove na bazi specijalnih hidrauličnih veziva ili lepkove na reakcijskoj bazi. U kupatilima, na terasama i na spoljašnjim površinama kod kojih bi vlaga mogla da dospe ispod ploče od prirodnog kamena, na podlogu od estriha nanosi se hidroizolacioni premaz na cementnoj osnovi